Optie 3: werk met een steekproef

Is het voor alle of enkele criteria toch nodig om op itemniveau te waarderen, dan kan je werken met een steekproef. Hierbij waardeer je niet alle items, maar slechts een selectie ervan. Van de resultaten die je bekomt bereken je vervolgens de overkoepelde score. Omdat deze selectie willekeurig gemaakt wordt, is dat eindoordeel representatief voor de gehele (deel)collectie.

Randvoorwaarden

  • Je hebt bepaald wat je onder één item verstaat. Dit is moeilijker dan op het eerste gezicht lijkt. Denk bijvoorbeeld aan kranten: is één item dan één titel of één exemplaar?
  • Je kent de totale omvang van de (deel)collectie.

De steekproef nemen

Hieronder lees je beknopt hoe je een steekproef neemt. Wil je meer weten, dan kan je terecht in de infobrochure Hoe neem ik een steekproef?

 

Stap 1: Bepaal de omvang van je steekproef

Hoe je dit doet ligt vast in een aantal regels. Twee begrippen zijn hierbij van belang. 

Het betrouwbaarheidsgraad geeft aan hoe waarschijnlijk het is dat de uitkomst klopt voor de gehele collectie. Het is gebruikelijk om te werken met een betrouwbaarheidsgraad van 90%, 95% of zelfs 99%.

De nauwkeurigheidgraad of foutenmarge geeft aan welke afwijking er op de resultaten kan zitten. Binnen welke bandbreedte of marge vallen de uitkomsten? Meestal wordt voor een nauwkeurigheid van 5% gekozen.

Online vind je allerlei websites die je helpen bij het berekenen van de correcte omvang van je steekproef. Of je gebruikt het formulier dat Vlaamse Erfgoedbibliotheken ontwikkelde!

Ga naar het formulier Steekproef Omvang 

  

Stap 2: Bepaal de items in de steekproef

Na het bepalen van de steekproefomvang kies je dat aantal items uit de hele collectie. Ook hier moet je je aan enkele regels houden. De keuze moet immers zo objectief en willekeurig mogelijk gebeuren. 

De eenvoudigste en meest betrouwbare optie is een aselecte enkelvoudige steekproef. Je vindt hiervoor instructies in het formulier. Wil je meer weten over andere methodes, dan kan je terecht in de uitgebreide brochure.

Ga naar het formulier Steekproef Items

Een overkoepelende score berekenen

Bij een kwantitatieve waardering

Hiervoor bereken je het gemiddelde van de scores per item.

Bij een kwalitatieve waardering

Hier kan je met de mediaan werken. Dat is de middelste waarde, als je alle waarden van laag naar hoog rangschikt.

Alternatief: je zet de kwalitatieve schaal (laag - eerder laag - eerder hoog - hoog) om naar een kwantitatieve (1-2-3-4). Vervolgens kan je gewoon een gemiddelde bereken.

  • Dossierpagina
  • |
  • 04-03-2020